مزد و قدرت خرید

مزد و قدرت خرید

غلامحسین دوانی

پژوهشگر مالی- اقتصادی

تحقیقات اقتصادی جهان نشان می‌دهد که تنها معیار قابل اتکاء برای قدرت خرید شهروندان حداقل مزد می‌باشد. رابطه حداقل مزد با سبد ضروری خانوار نشاندهندۀ خط فقر است، از آنجائی که بعضاً بخشی از دولتمردان و یا اقتصاد خوانده‌هایی که جرئت حمله علنی به سبد خانوار مردم را ندارند از بهای بنزین در جهان و مقایسه آن با بهای بنزین در ایران دم می‌‌زنند نگارنده بر آن شده تا با عدد و ارقام ثابت نماید قدرت خرید حقوق‌بگیران ایرانی اعم از کارگر و کارمند همه ساله رو به کاهش و توانائی قدرت خرید آنان طی هشت ساله گذشته بدلیل اعمال سیاستهای نادرست یارانه‌ای که عمدتاً توسط بانک جهانی فرموله شده بود بشدت کاهش یافته است. باستناد نمایه ذیل نشاندهنده حداقل مزد در کشورهای مختلفی است که به نحوی قابل مقایسه با ایران می‌باشند زیرا در مقایسه کشورها صرف مقایسه تولید ناخالص داخلی نمی‌‌تواند گویا باشد بلکه باید توانائی بالقوه و بالفعل را نیز در این مقایسه دخالت داد. نمایه شماره (1) حداقل مزد اسمی سالانه و حداقل مزد ساعتی را در کشورهای مختلف نشان می‌دهد:

کشور

حداقل مزد

اسمی سالانه (دلار)

ساعات کار هفتگی

حداقل مزد ساعتی

(دلار)

درصد مزد سالانه به تولید ناخالص داخلی

یونان

10,519

40

06/5

1/42

آرژانتین

10,308

48

13/4

8/87

ترکیه

7,140

45

48/2

56

جمهوری چک

5,375

40

58/2

9/25

شیلی

5,180

45

86/2

2/31

برزیل

4,827

44

11/2

8/37

اکوادور

4,776

40

3/2

1/84

پرو

3,409

48

37/1

9/47

الجزایر

2,786

40

34/1

49

بلغارستان

2,778

40

34/1

3/34

چین

2,472

40

19/1

3/38

ایران

2,283

44

80/0

4/74

آذربایجان

1,595

40

48/3

3/31

مکزیک

1,511

48

7/0

132

اندونزی

1,087

40

52/5

1/27

عراق

1,642

40

61/0

62

از سوی دیگر حداقل مزد ساعتی کشورهای پیشرفته جهان و نرخ قیمت هر لیتر بنزین نیز به شرح زیر می‌‌باشد که نشاندهندۀ آن است که حداقل مزد ساعتی چندین برابر بهای یک لیتر بنزین است در حالی که در ایران در بهترین شرایط در سال 2013 حداقل مزد ساعتی معادل 08/3 لیتر بنزین آزاد بوده است:

نمایه شماره (2)- مقایسه مزد ساعتی و بهای هر لیتر بنزین و قدرت خرید بنزین

نام کشور

کانادا

امریکا

فرانسه

آلمان

ژاپن

هلند

انگلستان

نروژ

ایران

مزد رسمی  (ساعتی- دلار)

9

25/7

5/11

9

6/10

11

9/10

18

8/0

بهای هر لیتر بنزین (دلار)

19/1

82/0

09/2

97/1

6/1

27/2

01/2

48/2

26/0

مقدار بنزین قابل خریداری یا حداقل مزد ساعتی (لیتر)

5/7

9/8

5/5

5/4

6/6

8/4

4/5

2/7

08/3

جالب آنکه باستناد گزارش هزینه زندگی در جهان در سال 2013 که توسط مجله اکونومیست منتشر گردیده گرانترین شهر جهان توکیو و شهر تهران با رتبه 122 از نقطه نظر هزینه زندگی از (جده- عربستان سعودی)، (بخارست- رومانی)، (نیودهلی و موبیا - هند)، و (کراچی- پاکستان) گرانتر بوده است!! (قابل توجه اقتصاد‌خوانده‌های وطنی و هواداران طرح یارانه)، به نظر می‌‌رسد با توجه به منابع طبیعی کشور (دومین کشور جهان از نظر منابع انرژی) و سایر توانمندیهای آن به ویژه توانمندی سرمایه‌های انسانی این رتبه، رتبه سقوط سخاوت و رتبه شاخص فلاکت به شمار می‌رود، برای آنانی که کراراً در رسانه‌های جمعی با بوق و کرنا دم از بهای نازل انرژی می‌زنند باید یادآور شد که صرف بیان قیمت انرژی (قیمت بنزین و گازوئیل) و یا هرگونه کالا و خدمات دیگر بدون مقایسه با حداقل مزد، مقایسه‌ای بی‌معنی و نوعی عوام‌فریبی محض تلقی می‌شود. نمایه شمارۀ (3) زیر بهای هر گالن (4 لیتر) بنزین را در کشورهای برگزیده نمایش می‌دهد:

نمایه شماره 3- بهای هر گالن بنزین

امریکا

مکزیک

مالزی

ایران

امارات

مصر

کویت

60/3

22/3

36/2

25/1

77/1

14/1

81/0

سعودی

ونزوئلا

ترکیه

نروژ

هلند

ایتالیا

پرتغال

45/0

56/0

89/3

63/9

09/9

87/8

82/8

منبع: بلومبرگ 13 فوریه 2013

نمایه شماره (4) نشان می‌دهد که مردم کشورهای مختلف چه درصدی از متوسط درآمد روزانه خود را به خرید یک گالن بنزین (حدود 4 لیتر) تخصیص می‌دهند که هندوستان  و فیلیپین با بالاترین نسبت و رتبه ایران از همه کشورهای اروپایی و امریکایی با توجه به متوسط درآمد روزانه بیشتر است یعنی شهروندان کشورهای امریکای شمالی اروپا هزینه بنیزین آن هم از نوع آلوده داشت پرداخت می‌کنند همین مقایسه در مورد کلیه اقلام زندگی نیز متأسفانه نشاندهندۀ افزایش فوق‌العاده هزینه زندگی در ایران در مقایسه با کشورهای اروپایی با معیار مقایسه حداقل مزد ساعتی می‌باشد.

نمایه شماره 4- چه درصدی از درآمد روزانه مردم جهان مصرف خرید یک گالن بنزین می‌شود؟ 2014


نام کشور

یک گالن بنزین-

دلار (1)

متوسط درآمد روزانه- دلار (2)

قدرت خرید روزانه بنزین (گالن)

2 ÷ 1 = 3

نام کشور

یک گالن بنزین-

دلار (1)

متوسط درآمد روزانه- دلار (2)

قدرت خرید روزانه بنزین (گالن)

2 ÷ 1 = 3

ترکیه

80/9

30

333

ژاپن

7/6

120

2/5

نروژ

63/9

280

4/3

رومانی

7/6

22

30

هلند

09/9

125

3/7

بلغارستان

53/6

19

34

ایتالیا

87/8

142

10

شیلی

20/6

46

14

پرتغال

82/8

53

17

برزیل

4/5

35

16

یونان

62/8

58

15

آرژانتین

19/5

33

3/6

سوئد

50/8

153

5/5

هند

5

68/4

101

بلژیک

41/8

117

2/7

فیلیپین

87/4

11/7

69

فرانسه

38/8

110

6/7

کانادا

76/4

143

3/3

دانمارک

22/8

151

4/5

چین

74/4

18

26

هنگ کنگ

15/8

104

9/7

اندونزی

68/3

11

6/2

فنلاند

12/8

127

4/6

روسیه

47/3

41

5/8

انگلستان

06/8

109

4/7

امریکا

29/3

140

4/2

ایرلند

05/8

124

5/6

مکزیک

22/3

29

11

آلمان

96/7

113

7

مالزی

36/2

32

4/2

سوئیس

19/7

210

4/3

ایران*

25/1

7

18

اسپانیا

06/7

77

1/9

امارات

77/1

18

1

قبرس

88/6

68

10

مصر

14/1

04/9

13

کره جنوبی

77/6

67

10

کویت

81/5

123

7/0

عربستان سعودی

45/5

64

7/0

عراق

47/0

5/4

11

منبع: بلومبرگ 2013 Bloomberg.com/visual-date/gas

*        بنزین آزاد هر لیتر ده هزار ریال

نگاهی به نمایه صفحه قبل نشان می‌دهد که در کشورهای پیشرفته مردم حداکثر 5 تا 8 درصد درآمد روزانه خود را برای خرید یک گالن بنزین تخصیص می‌دهند در حالی که در ایران به رغم آنکه کشور نفت‌خیزست مردم باید رقمی حدود 18 درصد درآمد روزانه خود را به این امر اختصاص دهند!! یعنی رقمی به مراتب بیشتر از مردم کشورهای عراق، مصر، کویت، امارات، مالزی، مکزیک، اندونزی، کانادا، امریکا و ¼

مقایسه دیگری که بین هزینه زندگی در تهران و ونکوور کانادا بعمل آمده در نمایه شماره (6) هزینه‌های مختلف زندگی در این دو شهر را نمایش داده که حاکی از اختلاف ده برابر حداقل مزد به رغم آنکه هزینه‌های زندگی در تهران معادل 46 درصد کمتر از ونکوور کانادا می‌باشد. یعنی به تعبیری با توجه به حداقل مزد ساعتی هزینه زندگی در ونکوور به مراتب کمتر از ایران است!!

نمایه شماره 5- مقایسه هزینه‌های ضروری زندگی در تهران- ونکوور-مبالغ- دلار

شرح هزینه ها

تهران

ونکوور

یک شانه تخم مرغ 12 عددی

31/1

98/3

500 گرم پنیر

2/3

8

2 کیلوگرم سیب زمینی

2/1

71/2

2 لیتر کوکاکولا

4/1

56/2

نان بربری

16/0

1

اجاره یک واحد 85 متری دوخوابه

750

1300

یک عدد ماکروویو برند معروف

350

122

شلوار جین

101

65

لباسهای تابستانی ماری زارا، H&M

74

46

یک جفت کفش ورزشی براند نایک

175

112

/ 0 نظر / 5 بازدید